Geopolityka a demografia i zasoby populacyjne

Opublikowano
czerwca 6, 2021

Streszczenie

DEFINICJA POJĘCIA: Demografia jako nauka o populacji, jej strukturze i dynamice rozwoju nierozerwalnie jest związana z geopolityką. Kwestia zasobów populacyjnych była i jest istotnym składnikiem siły gospodarczej, politycznej i militarnej państw.

ANALIZA HISTORYCZNA POJĘCIA: W gospodarkach przedprzemysłowych zasoby populacyjne były jednymi z najważniejszych, którymi dysponowały państwa. Wraz z postępem technicznym, narastaniem różnic w produktywności i zaawansowaniu technologicznym ich znaczenie spadało, ale nadal rozmiary populacji mają istotny wpływ na zróżnicowanie potencjału politycznego, militarnego i gospodarczego państw.

PROBLEMOWE UJĘCIE POJĘCIA: W definiowaniu zasobów populacyjnych należy uwzględnić kilka czynników: rozmiary populacji, jej spójność (kohezja), zasoby kapitału ludzkiego, wiek. Dla geopolityki kluczowym procesem demograficznym w najbliższych dziesięcioleciach będzie różna dynamika procesu starzenia się społeczeństw. Jej skutkiem będą obciążenia systemów zdrowotnego i opieki społecznej, szczególnie mocno odczuwalne dla mocarstw Zachodu.

REFLEKSJA SYSTEMATYCZNA Z WNIOSKAMI I ­REKOMENDACJAMI: Receptą na narastające wyzwania demograficzne staje się polityka demograficzna, zwłaszcza wspieranie dzietności, oraz polityka migracyjna, nakierowana na zwiększanie zasobów siły roboczej. Państwa efektywnie prowadzące te polityki będą miały większą szansę na sukces cywilizacyjny, a także na utrzymanie swojej geopolitycznej pozycji w najbliższych dekadach.