Ekonomika zdrowia

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.
Streszczenie
DEFINICJA POJĘCIA: Będąca częścią nauk ekonomicznych ekonomika zdrowia bada, jak jednostki, podmioty gospodarcze i społeczeństwa radzą sobie z alokacją ograniczonych zasobów w odniesieniu do celu zdrowotnego oraz konstrukcji systemów ochrony zdrowia.
ANALIZA HISTORYCZNA POJĘCIA: Chociaż rozwijające się przez ponad dwa tysiąclecia instytucjonalne kolektywne formy zabezpieczenia na wypadek choroby w szerokim zakresie opierały się na przesłankach ekonomicznych, słowa „ekonomia” i „ekonomika zdrowia” w kontekście analiz naukowych pojawiły się dopiero w wieku XX. Punkt przełomowy w rozwoju nowoczesnej ekonomiki zdrowia jako subdyscypliny nauk ekonomicznych stanowi opublikowany w „American Economic Review” artykuł Kennetha Arrowa (1963) Uncertainty and the Welfare Economics of Medical Care.
UJĘCIE PROBLEMOWE POJĘCIA: Celem rozdziału jest przedstawienie obszaru badawczego, będącego przedmiotem zainteresowania ekonomistów zdrowia, oraz wybranych wyzwań, którymi ekonomika się zajmuje. Tekst rozpoczyna się od zdefiniowania pojęcia oraz praktycznego uzasadnienia dla rozwoju ekonomiki zdrowia. W kolejnych podpunktach wskazano na cechy zdrowia jako dobra ekonomicznego oraz najważniejsze z punktu widzenia ekonomii cechy systemu ochrony zdrowia. W ostatniej, najbardziej rozbudowanej części rozdziału podjęto próbę syntetycznego omówienia najważniejszych wyzwań, jakie podejmują ekonomiści zdrowia, analizując przypadki zawodności mechanizmu rynkowego i zawodności państwa w systemie ochrony zdrowia, a także wyzwań generowanych przez dynamicznie zmieniające się środowisko zewnętrzne.
REFLEKSJA SYSTEMATYCZNA Z WNIOSKAMI I REKOMENDACJAMI: Wiodącą tezą rozdziału jest stwierdzenie nieuchronności podejmowania wysiłków na rzecz efektywnego wykorzystania zasobów dostępnych społeczeństwom na ochronę zdrowia jednostek i populacji. Efektywności w ochronie zdrowia nie da się uzyskać, stosując wyłącznie rozwiązania rynkowe. Nie gwarantuje jej również przekazanie pełnej odpowiedzialności w ręce instytucji państwowych.
Downloads
Bibliografia
Arrow, K.J. (1963). Uncertainty and the Welfare Economics of Medical Care. American Economic Review, 53(5), 941–973.
Drummond, M.F., Sculpher, M.J., Claxon, K., Stoddart, G.L., & Torrance, G.W. (2015). Methods for the Economic Evaluation of Health Care Programmes. Oxford–New York–Toronto: Oxford University Press.
Felder, S., & Mayerhofer, T. (2022). Medical Decision making – A Health Economic Primer. Berlin: Springer-Verlag.
Grossman, M. (1972). On the Concept of Health Capital and the Demand for Health. Journal of Political Economy, 80(2), 223–225.
Kifmann, M. (2002). Insuring Premium Risk in Competitive Health Insurance Markets. Tübingen: Mohr Siebeck.
Newhouse, J.P., & The Health Insurance Experiment Group (1993). Free for All? Lessons from the RAND Health Insurance Experiment. Cambridge: Harvard University Press.
Pauly, M. (1968). Efficiency in Public Provision of Medical Care. Dissertation. University of Virginia.
Reinhard, U. (1970). An Economic Analysis of Physicians’ Practices. Dissertation. Yale University.
Small, N. (2023). Failures in Health and Social Care. Governance and Culture Change. New York: Routledge.
Sowada, Ch. (2013). Łączenie solidaryzmu z wolnością w ubezpieczeniach zdrowotnych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR.